وبلاگ دونستنی ها
» چه بیماری هایی از پشه منتقل میشود؟
بیماری های منتقله از طریق پشه
بیماری های منتقله از طریق پشه در کشورهای دارای آب و هوای گرمسیری بسیار شایع است. در این مقاله تمام این بیماری ها ، علائم و روش های درمانی آنها را با شما به اشتراک خواهیم گذاشت.
بسیاری از عفونت های ناشی از باکتری ها، ویروس ها و انگل ها توسط آفات پخش می شوند. یکی از بزرگترین ناقلین بیماری در جهان پشه ها هستند. اکنون ما در مورد بیماری های اصلی منتقله از طریق پشه و نحوه درمان آنها به شما خواهیم گفت.
امروزه بیماری های منتقله از طریق آفات به یک مشکل جدی بهداشت عمومی در کشورهای مختلف تبدیل شده است. بر اساس داده های سازمان جهانی بهداشت (WHO) سالانه 700000 نفر در سراسر جهان به دلیل عفونت های منتقله توسط آفات جان خود را از دست می دهند. با وجود تلاش برای کنترل آنها، عوامل مختلف محیطی و اجتماعی این کار را دشوار می کند.
مطلب مرتبط
اسموتی، آبمیوه یا میوه کامل؟ سالمترین روش مصرف میوه کدام است؟گونه های پشه ناقل بیماری
تمام آفات که می توانند ناقل بیماری باشند شامل برخی از بندپایان مانند پشه ها، مگس ها، تریاتومین و کنه ها هستند. همه این حشرات ، میکروارگانیسم های عامل عفونت را از یک میزبان به میزبان دیگر منتقل می کنند .
انتقال ویروس ها می تواند هم بیولوژیکی و هم ترشحی باشد، به این معنی که عفونت ممکن است با خون دریافتی حشره مرتبط باشد یا نباشد.
از بین همه ناقلین موجود، پشه ها شناخته شده ترین گونه هستند. این امر شاید به دلیل تعداد زیاد بیماری هایی است که آنها می توانند حمل کنند. تمامی این بیماری ها توسط پشه ، از طریق بیولوژیکی منتقل می شوند. به عبارت دیگر برای اینکه پشه ناقل شود باید در خون بیمار نفوذ کند.
طبق دسته بندی ها ، ۳ دسته مختلف از پشه وجود دارد. همه آنها ویژگیهای متفاوتی دارند و می توانند برخی از بیماری ها را منتقل کنند. سه جنس شناخته شده آنوفل، آئدس و کولکس هستند .
امروزه استفاده از مواد دافع پشه به عنوان یک اقدام پیشگیرانه برای متوقف کردن چرخه انتقال بیماری ها مورد توجه قرار گرفته است.
مالاریا
یکی از اصلی ترین بیماری های منتقله از طریق پشه ، مالاریا است .
این عفونت توسط انگل هایی به نام پلاسمودیوم تولید می شود ، اما نوع انگل ممکن است بسته به موقعیت جغرافیایی متفاوت باشد. این بیماری توسط پشه های آنوفل منتقل می شود، بنابراین مشاهده این بیماری در کشورهای دارای آب و هوای گرمسیری بسیار رایج است.
چرخه زندگی این انگل ها پیچیده است. علت اصلی این عارضه کم خونی است ، زیرا گلبول های قرمز میزبان را آلوده کرده ، در درون آنها تکثیر می شوند و پس از 48 یا 72 ساعت گلبول های قرمز را از بین میبرد.
علائم :
علائم بالینی 10 تا 15 روز پس از نیش پشه ظاهر می شود. علامت اصلی در افراد مبتلا به مالاریا افزایش تب بالاتر از 38 درجه سانتیگراد در دوره هایی است که دمای بدن باید طبیعی باشد.
علاوه بر این، در موارد شدید ، زردی (زردی پوست و غشاهای مخاطی)، لرز و تعریق بیش از حد، دردهای عضلانی، تهوع و استفراغ، ضعف عمومی و تشنج ممکن است رخ دهد.
درمان :
درمان عفونت بسته به نوع ایجاد کننده آن متفاوت خواهد بود. با توجه به اینکه شایع ترین انواع مالاریا P. vivax و P. falciparum هستند، درمان آن بر اساس استفاده از کلروکین در ترکیب با پریماکین است.
در صورت مشکوک بودن به مقاومت به کلروکین، برخی از مشتقات آرتمیزینین را می توان با آنتی بیوتیک ها (داکسی سایکلین یا کلیندامایسین) یا مفلوکین و آرتسونات ترکیب کرد. مایعات داخل وریدی نیز ممکن است در بسیاری از موارد مورد نیاز باشد.
تب دنگی
یکی دیگر از شایع ترین بیماری های منتقله از طریق پشه تب دنگی است . این عفونت توسط ویروس دنگی از خانواده Flavivirus تولید می شود . دارای 4 سروتیپ مختلف به نام های DEN-1، DEN-2، DEN-3 و DEN-4 می باشد.
این ویروس توسط پشه های متعلق به جنس Aedes و عمدتاً توسط گونه Aedes aegypti (پشه تب زرد) منتقل می شود. این نوع ویروس در کشورهای گرمسیری و نیمه گرمسیری یافت می شود. با این حال ، بر اساس مطالعات WHO ، این بیماری در سراسر جهان رخ داده است و مسئول تعداد مبتلایان به 390 میلیون در سال است.
علائم :
مطلب مرتبط
دتاکس واتر چیست؟ معرفی انواع دتاکس واتر و خواص هر کدامدوره نهفتگی ویروس در بدن انسان می تواند 4 تا 10 روز پس از نیش پشه رخ دهد. علامت اصلی تب بالای 40 درجه سانتیگراد است که مداوم است اما تا ساعت ها ادامه نمی یابد . گاهی اوقات، راش روی بدن و همچنین تورم غدد لنفاوی مشاهده می شود.
جدا از این موارد، بسیاری از بیماران علائم زیر را تجربه می کنند :
درد در عضلات، استخوان ها و مفاصل.
ضعف در بدن
درد پشت چشم
تهوع و استفراغ
درمان :
در حال حاضر درمان خاصی برای تب دنگی وجود ندارد. بنابراین، هدف از گزینه درمانی موجود، درمان علائم است . داروی اصلی که برای کاهش تب علاوه بر نوشیدن مایعات کافی استفاده می شود، استامینوفن یا پاراستامول است .
هنگامی که علائم و خود عفونت ظاهر می شوند، معمولاً طی 2 تا 7 روز برطرف می شوند. با این حال، در صورت وجود هر گونه عارضه، باید تحت نظارت مداوم پزشکی قرار بگیرید.
تب زرد
این یکی از خطرناک ترین و کشنده ترین بیماری های ناشی از نیش پشه است که در آمریکای لاتین و جنوب صحرای آفریقا بسیار رایج است. این بیماری توسط ویروس تب زرد متعلق به خانواده Flaviviridae ایجاد می شود.
تب زرد عمدتاً توسط پشه های Aedes، به ویژه گونه Aedes aegypti منتقل می شود . پشه های Haemogogus نیز می توانند آن را منتقل کنند.
این عفونت نام خود را مدیون زردی است که برخی از بیماران به آن مبتلا هستند و به دلیل آن ممکن است پوست آنها زرد شود. 15 درصد از مبتلایان دچار عوارض جدی می شوند و به طور متوسط نیمی از مبتلایان طی 7 تا 10 روز می میرند.
علائم :
علائم بیماری ممکن است 3 تا 6 روز پس از نیش پشه ظاهر شوند. به راحتی می توان آن را به دو مرحله تقسیم کرد : حاد و سمی. هر کدام علائم متفاوتی دارند.
مرحله حاد: مرحله اولیه بیماری است و بیماران تب، دردهای عضلانی، حالت تهوع، استفراغ و بی اشتهایی را تجربه می کنند. با این حال، علائم در عرض 3 تا 4 روز ناپدید می شوند.
فاز سمی: بخش کمی از بیماران ممکن است پس از برطرف شدن علائم فاز حاد وارد فاز سمی شوند. در این مرحله، یک بدتر شدن سیستمیک وجود دارد که منجر به نارسایی کبد ، نارسایی کلیه و آسیب قلبی می شود.
درمان :
متأسفانه درمان ضد ویروسی خاصی برای تب زرد وجود ندارد. با این حال، مراقبت های فوری خطر عوارض را کاهش می دهد. به این ترتیب باید همه علائم را زود درمان کرد، تب را کاهش داد و مایعات به اندازه کافی مصرف کرد.
البته که واکسیناسیون برای پیشگیری از این بیماری وجود دارد. از این نظر، یک دوز واحد از واکسن برای ایجاد ایمنی و محافظت پایدار کافی است.
زیکا
اخیراً شیوع یک ویروس بنام زیکا وجود داشته است که بر اهمیت آن در اپیدمیولوژی کنونی تأکید دارد.
زیکا یک عفونت ویروسی است که توسط پشه های گونه Aedes منتقل میشود و در دهه 1940 کشف شده است. این بیماری در کشورهای دارای آب و هوای گرمسیری در آمریکای لاتین، آفریقا و آسیا شایع است.
امروزه شیوع ویروس زیکا در بیش از 83 کشور جهان ثبت شده است. اگرچه این بیماری معمولاً کشنده نیست، اما می تواند باعث سقط جنین خود به خود در زنان باردار و نقایص جدی مادرزادی مانند میکروسفالی ، آسیب مفاصل و چشم و آسیب مغزی شود
علائم :
علائم این بیماری بسیار خفیف است . در واقع، اکثر بیماران هیچ علامتی نشان نمی دهند . در این موارد علائم معمولاً با تب خفیف، بثورات پوستی، درد مفاصل و عضلات، ضعف عمومی و قرمزی چشم 3 تا 14 روز پس از نیش پشه ظاهر می شود.
درمان:
از آنجایی که علائم این بیماری جدی نیستند، نیازی به درمان خاصی ندارد . در این بیماران تنها تلاش برای کاهش تب و کاهش درد عضلانی کافی خواهد بود. علاوه بر این، علائم پس از یک هفته خود به خود ناپدید می شوند .
ویروس چیکونگونیا
این بیماری یک عفونت ناشی از ویروس چیکونگونیا است و توسط پشه های Aedes aegypti منتقل می شود . با این حال، گونه های دیگر از همان خانواده پشه نیز می توانند حامل ویروس باشند.
کلمه chikungunya از آفریقا می آید و به معنای "دوبرابر شدن درد" است. این به این دلیل است که فرد مبتلا درد شدید عضلانی را تجربه می کند. قبل از سال 2013، این بیماری فقط در آسیا، آفریقا، اروپا و اقیانوس هند یافت می شد. با این حال، تا پایان آن سال، چندین شیوع در کشورهای آمریکای لاتین و کارائیب گزارش شد.
علائم :
علائم چیکونگونیا معمولاً با علائم ناشی از سایر بیماری های منتقله از طریق پشه تفاوت چندانی ندارد. از این نظر، 3 تا 7 روز پس از گزش توسط پشه آلوده، بیماران ممکن است علائم زیر را نشان دهند:
تب بالاتر از 39 درجه سانتیگراد.
درد شدید در مفاصل و عضلات .
التهاب در مفاصل و غدد لنفاوی.
بثورات.
درمان :
همانند درمان زیکا، درمان خاصی برای این بیماری وجود ندارد و علائم معمولاً در عرض یک هفته از بین می روند. البته برای کاهش تب، نوشیدن مایعات فراوان و استراحت در کنار داروهای مختلف تب بر مانند پاراستامول توصیه می شود.
چگونه از خود در برابر بیماری های ناشی از پشه محافظت کنیم؟
اگر در یکی از کشورهای با آب و هوای گرمسیری هستید که این بیماری ها در آن شایع است، توصیه می شود. به طور مداوم از دافع مگس استفاده کنید . همچنین استفاده از پشه بند در شب از نیش زدن پشه ها در هنگام خواب جلوگیری می کند. به خصوص در مورد تب زرد، واکسیناسیون باید انجام شود.
از سوی دیگر، بهترین راه برای جلوگیری از این گونه عفونت ها، از بین بردن زیستگاه ناقل است. برای این کار باید هر گونه آب راکد که در فضای زندگی است را از بین برد. زیرا آب های راکد وسیله تولید مثل پشه ها هستند. نکته مفید دیگر این است که به طور منظم محل کار و منزل خود را با دافع حشرات اسپری کنید.
ارم بلاگ
